#1 Wat vindt de burger van duurzaam voedsel? 

Een erg mooi artikel van Rob van Ginneken, dat wij hier graag delen. Hierin refereert Rob van Ginneken naar referenda volgens het Zwitsers model. Hierin vroegen zij bijvoorbeeld de mening van het publiek over de toekomst van duurzaam geproduceerd voedsel. Lees hier het complete artikel.

#2 Oneerlijke concurrentie voor Nederlandse boeren

Nederlandse boeren moeten aan strengere regels voldoen in vergelijking tot boeren in het buitenland. Het gaat hierbij om regels op het gebied van voedselveiligheid, milieu en arbeidsomstandigheden. ‘Dit maakt dat boeren in bijvoorbeeld Zuid-Amerika of Azië niet alleen veel goedkoper produceren. Het kan ook zo zijn dat er stoffen in voedselproducten voorkomen waaraan Nederland strenge regels eist of die zelfs verboden zijn’.

Het artikel laat zien dat Europa en Nederland haar boeren niet tot niet goed beschermd, terwijl de Nederlandse overheid graag wijst naar de vrije markt om “meerwaarde” of een “plus” te halen. Dit om bijvoorbeeld dierenwelzijn en milieumaatregelen te laten bekostigen en te realiseren. Ook Frankrijk geeft dit nu toe, doordat zij het spiegelbeleid willen voeren. Een goede zaak wat Booijink Veevoeders betreft. Europa en Nederland moeten in de ogen van Booijink Veevoeders eerst hun “eigen” markt op orde zien te krijgen. Lees hier het hele artikel.

#3 De voermaatregel

De voermaatregel die in 2020 op onze melkveehouders af kwam, is een mooi voorbeeld van een maatregel waarbij een overheid in het nauw zit. De verkiezingen kwamen eraan en het doet de politieke partijen geen goed als op dat moment de bouw nog muur en muur vast zat vanwege de stikstof problematiek. Op dat moment heb je oplossingen nodig.

Vroeger ging je als adellijke ridder met je zwaard een keer extra langs bij je boeren en dwong ze op die manier om een deel van hun oogst af te staan. Gelukkig leven we nu in een iets modernere tijd en hoeft de overheid het niet met zijn zwaard af te dwingen, maar met ambtenaren (Den Haag, Provincie en Gemeente) en advocaten. Waarbij de wetten af en toe zo slim in elkaar zitten dat de overheid zelfs de rechters meekrijgt. De rechters worden immers in Nederland geacht de wet te volgen in plaats van rechtvaardigheid te bewerkstelligen. Misschien tijd voor recht doormiddel van jury’s?

• Eigendomsrecht: Een kleine zijsprong. Juridisch gezien worden productierechten (varkens-, pluimvee- en fosfaatrechten) op basis van de Meststoffenwet niet gezien als eigendom, maar als regulering van eigendom. Dit is een iets andere definitie, maar één met enorme gevolgen. Doordat productierechten geen eigendom zijn, kan de minister bij wet regelen dat op basis van een zwaarwegend algemeen belang generiek wordt gekort. Dit resulteert in krimp van de veestapel.
  Daarmee lijkt via een juridische truc het ontnemen van productierechten legaal geworden. Bescherming van eigendommen op basis van nationale en/of Europese wetgeving is immers niet van toepassing, het betreft namelijk ‘regulering van eigendom’. Deze definitie kan wel eens uitermate relevant worden in de stikstofdiscussie.
  

De bouw en de stikstofproblematief

De overheid zat dus in zijn maag met de bouw vanwege de stikstofproblematiek, wat als een algemeen belang kan worden getypeerd. Op dat moment kunnen er oplossingen gekozen worden die nadelig zijn voor de landbouw. In een democratie is het niet ongebruikelijk om belangen tegen elkaar af te wegen, en de politiek dus een keus te laten maken welk belang de voorkeur krijgt. Om echter de individuele burger of groep te beschermen tegen dit soort democratische willekeur, gelden de regels van de Algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Een van die regels luidt als volgt;

• Evenredigheidsbeginsel: Het evenredigheidsbeginsel is opgenomen in artikel 3:4 Awb. Overheidshandelen kan ingrijpend zijn voor de burger. Denk bijvoorbeeld aan het bouwen van een nieuwe woonwijk tegenover een rustige woonstraat of het (permanent) afsluiten van een doorgaande weg. De nadelige gevolgen van een besluit mogen echter voor één of meer belanghebbenden niet onevenredig zijn in de verhouding met de tot het besluit te dienen doelen. Indien een overheidsbesluit voor één of meer belanghebbenden toch onevenredig nadelig is, dan dient de overheid dit nadeel door middel van nadeelcompensatie te compenseren. Ook een tegemoetkoming in planschade is een vorm van compensatie waarmee onevenredig nadelige gevolgen kunnen worden voorkomen (bron).

Hier wringt de schoen

De overheid ontkende dat er onevenredige nadelen zijn voor de landbouw en dat ze daarom de landbouw niet hoeft te compenseren. En natuurlijk kunnen de politiek, advocaten en ambtenaren rustig beredeneren dat de landbouw niet onevenredig wordt getroffen. Veel melkveehouders zullen ook best bij zich zelf denken dat de schade die ze lijden wel meevalt of dat ze die kunnen dragen, maar feitelijk gezien gaan we hiermee terug naar de tijd dat de adellijke ridder een keer extra langs rijdt bij zijn boeren om een extra deel van zijn oogst af te staan. Er wordt gewoon diefstal gepleegd.

Complexiteit van ‘Landbouw en economie’

Als Booijink Veevoeders willen wij de landbouw steunen met feiten, zoals je via de pagina’s ‘Landbouwsteun met feiten’ en ‘Landbouw is natuur’ hebt kunnen lezen. Dit stuk ‘Landbouw en economie’ is een stuk lastiger gebleken. De juridische wereld is er een van grote onzekerheid. Het advies van zelfs de beste advocaten is immers geldig tot de drempel van de deur en de rechter geeft uiteindelijk uitsluitsel. Bovendien is recht een ongrijpbaar iets. De rechters worden geacht om de wet te interpreteren en te volgen, maar lang niet altijd om rechtvaardig te handelen. Dit keer pleiten wij er dan ook voor dat de politici, de ambtenaren en de rechters verder kijken dan de papieren werkelijkheden, maar het boerenverstand gebruiken om in te zien dat ze de boeren bestelen.

We zijn ons er van bewust dat in dit stuk al een aantal zijstapjes gemaakt zijn, maar 1 belangrijke willen we hier nog maken. De Nederlandse overheid die in zijn maag zit met het stikstofbeleid kan ook de politieke keuze maken om terug naar Brussel te gaan en het stikstofbeleid door Brussel te laten aanpassen. Momenteel verschuilt de Nederlandse overheid en de politieke partijen zich achter Brussel, of achter het ‘landbouw is natuur’ argument.