Vezels in brij

Vezels

Ruwe celstof is nog steeds een belangrijke graadmeter voor de hoeveelheid vezels in het voer. Een betere aanduiding is het NSP-gehalte (niet-zetmeel koolhydraten) in varkensvoer. Het NSP-gehalte kan vervolgens weer onderverdeeld worden in FK en IK. FK (Fermenteerbare Koolhydraten) worden afgebroken in de dikke darm van het varken en zorgen voor smeuïge mest, IK (Inerte Koolhydraten) worden niet afgebroken en zorgen juist voor drogere mest. Beide fracties zijn belangrijk en moeten voldoende aanwezig zijn in varkensvoer.

NSP, FK en IK in voedermiddelen

Weergave van NSP, FK en IK is hiernaast weergegeven. Echter, de vezelfracties kunnen binnen grondstoffen fluctueren, afhankelijk van de samenstelling. Bijvoorbeeld voedermiddelen met meer zetmeel dan gemiddeld bevatten minder vezels.

Het valt op dat de producten voor brij (ASS Celavita t/m CCM) in het algemeen minder vezels bevatten (NSP: blauwe kolom). Zuivelproducten zelfs nihil. Zonnebloemzaadschroot EU bevat veel IK (grijze kolom). Bietenpulp is ook een opvallende, het bevat veel FK (oranje kolom). Binnen de granen vallen haver en gerst ook op, deze bevatten relatief veel vezels.

Als bedrijfseigen haver en/of gerst in grote hoeveelheden aan varkens verstrekt wordt (meer dan 20%) en grover gemalen is, dan kan dat leiden tot drijflagen op de mest. Zo nodig moet het rantsoen aangepast worden om dat te voorkomen.

Het belang van vezels voor varkens
Het belang van voldoende vezels mag niet onderschat worden. De overgang van drachtvoer naar lacterend zeugenvoer is belangrijk. Vezels spelen hierbij een belangrijke rol. Met name het gehalte aan FK moet zorgvuldig afgestemd worden tussen dragend en lacterend zeugenvoer.  Rondom het werpen mag de mest niet ‘te hard’ zijn en de zeug geen last hebben van obstipatie.

Voor vleesvarkens zijn vezels ook belangrijk. Voldoende vezels zorgen voor een langzamere passagesnelheid van de voedselbrij door het maag- darmkanaal, dat op zijn beurt voor een betere vertering van het voer zorgt en daarmee tot een betere voederconversie leidt. Een gezonde maag- en darmflora bij varkens zorgt voor minder aanwezigheid van bijvoorbeeld Coli en Salmonellabacteriën. Vezels zijn belangrijk voor een gezonde maag- en darmflora.

Vezels bij bedrijven met natte bijproducten
Omdat natte bijproducten in het algemeen minder vezels bevatten is het juist bij brijbedrijven belangrijk om hierop te letten. Via het aanvullend voer kan er ‘bijgestuurd’ worden door te optimaliseren en eisen te stellen aan de verschillende vezelfracties.

Relevante kennispagina’s:
Onderstaande kennispagina’s hebben betrekking op dit artikel.

• Bedrijfsspecifieke maatvoeders voor varkens – Booijink veevoeders
• Zelf mengen biedt kansen, maar let op! – Booijink veevoeders
• Vezels in varkensvoeders – Booijink veevoeders
• Voederconversie | Bereik de ideale voederconversie voor varkens