Plantaardige eiwitbronnen in diervoeder
14 juni 2023Eiwit in diervoeder wordt geleverd door verschillende plantaardige grondstoffen. Voor melkkoeien is gras een belangrijke eiwitbron, terwijl voor varkens veel reststromen uit de levensmiddelenindustrie worden gebruikt. Dit zijn bijvoorbeeld eiwithoudende grondstoffen als sojaschroot, palmpitschilfers of aardappeleiwit. Verder worden peulvruchten gebruikt om de eiwitbehoefte van het dier zo optimaal mogelijk te vullen.
Schilfers en schroot
De belangrijkste bronnen van plantaardige eiwitten voor dieren zijn oliehoudende zaden zoals koolzaad, sojabonen, palmpitten en zonnebloempitten. Oliehoudende zaden worden geteeld om er olie of vet uit te halen. De olie uit deze zaden wordt gebruikt voor menselijke consumptie (bijv. margarine), cosmetische producten, natuurlijke smeerolie en als biobrandstof (biodiesel).
Het product, schilfers of schroot, dat overblijft na het verwijderen van olie of vet kan worden verwerkt in diervoeder. Het verschil tussen schilfers en schroot is dat er bij de productie van schroot, naast mechanisch persen, een oplosmiddel wordt gebruikt om olie of vet te verwijderen uit de zaden.
In vergelijking met schilfers, bevat het schroot daardoor minder vet en heeft het product ook een lagere voederwaarde dan schilfers. Voorbeelden van schrootproducten zijn sojaschroot, raapzaadschroot en zonnepitschroot. Voorbeelden van schilfers zijn palmpitschilfers, raapzaadschilfers en lijnzaadschilfers.
Er zijn verschillende kwaliteiten schrootproducten met een verschillend eiwitgehalte. De regio van oorsprong is bijvoorbeeld van invloed op de hoeveelheid eiwit in het product. Daarnaast wordt een verschil in eiwitgehalte veroorzaakt door de hoeveelheid doppen of hullen in het product. Doppen of hullen bevatten een hoge hoeveelheid vezels. Bij een hoog eiwitgehalte in het schroot bevat het product minder doppen of hullen dan een product met een minder hoog eiwitgehalte.
Eiwitbronnen
Een eigenschap van plantaardige eiwitbronnen is de aanwezigheid van verschillende anti-nutritionele factoren (ANF). Dit zijn stoffen die de plant beschermen tegen bijvoorbeeld vraat van insecten, maar ook vaak een negatief effect op de vertering en de gezondheid van het dier hebben. Met name jonge dieren zijn gevoelig voor deze stoffen. Door hittebehandeling van de grondstoffen of de teelt van rassen met een lager gehalte aan deze ANFs kan het effect van deze stoffen op het dier worden verminderd.
Bepaalde producten worden nog verder bewerkt om deze grondstoffen veilig en geschikt te maken voor vertering door jonge dieren. Deze producten zijn laag in ANFs, en het eiwitgehalte is zeer hoog en goed verteerbaar. Bijvoorbeeld het product soja-eiwitconcentraat, waaruit alle koolhydraten zijn verwijderd.
Naast bijproducten van oliehoudende zaden bevatten ook bijproducten van de graan verwerkende industrie vaak hoge eiwitgehaltes. Daarnaast zijn de producten rijk aan goed verteerbare vezels, terwijl het zetmeelgehalte relatief laag is. Een ander voordeel van graanbijproducten is dat deze grondstoffen relatief weinig ANFs bevatten en daarmee heel geschikt zijn voor alle diersoorten.
Naast de genoemde eiwitbronnen zijn er nog veel meer plantaardige eiwitbronnen mogelijk. Er zijn bijvoorbeeld bronnen, plantaardig maar ook dierlijk, waar nu nog niet of nauwelijks gebruik van gemaakt wordt in diervoeder, maar die in de toekomst mogelijk een belangrijke rol gaan spelen. Hierbij kan gedacht worden aan bijvoorbeeld algen, insecten en zelfs diermeel.
Plantaardige eiwitbronnen spelen een belangrijke rol in de eiwitvoorziening van het dier en het is goed mogelijk om reststromen uit andere industriën goed te benutten in diervoeder.
Wilt u meer informatie over onze producten of een vrijblijvend adviesgesprek?
Neem dan contact op met een van onze specialisten.
- Fennie Bouwknegt → Over Fennie
- Nutritionist
- 0572 345218
- fbouwknegt@booijinkveevoeders.nl